Үүлэн тооцоолол

Сүүлийн хоёр жилийн хугацаанд маш хүчтэй яригдаж буй сэдэв бол яах аргагүй cloud computing. Энэ сэдвийг хөндөх гээд хүрч чадалгүй байж байтал блог анд Очко маань Үүл нэртэйгээр хөнджээ. Ам нээвэл уушиг нээ гэдэгчлэн үүлний талаар өөрийн санал бодлыг бас хуваалцахаар шийдлээ.

Үүлэн тооцоолол гэж юу вэ. Мэдээллийн технологийн компаниуд нь хэрэглэгчдэд чанартай, найдвартай бас хурдан үйлчилгээ үзүүлэхийн өөрийн дотоод тооцооллын хүчийг байнга сайжруулж, нэмсээр ирсэн ба үүний дүнд маш хүчирхэг цогц системүүдийг бүтээж чадсан юм. Ийм компаниудыг нэрлэвэл бидний сайн мэдэх Google, Amazon, Yahoo-с авахуулаад мэдэхгүй маш олон компаниуд байгаа. Тэд ийнхүү хүчин чадлыг нэмэгдүүлэх явцдаа нэг зүйлийг анзаарсан нь эдгээр хүчирхэг цогц системүүд маш их хэмжээний сул зогсолт, ашиглагдаагүй хүчин чадал юм. Үүнийхээ дараагаар тэд үүнийгээ хэрхэн ашиглуулах талаар эрэлхийлсний эцэст cloud computing гарч ирсэн. Өөрөөр хэлбэл тэнд өөрсдийн хүчирхэн систем дээрээ маш олон жижиг хэмжээний виртуал компьютерүүдийг үүсгэж бөгөөд эдгээрийгээ танд түрээслэж, ашигласан цаг, багтаамж, дамжуулсан мэдээлэл гээд олон үзүүлэлтээр танаас төлбөр авах систем юм. Ингэснээр тэдгээр том компаниуд ашиглагдахгүй байгаа хүчин чадлын тодорхой хэсгийг эргэлтэнд оруулж мөнгө олно, харин та эхний хөрөнгө оруулалтаас маш ихийг хэмжээд зогсохгүй хүссэн хэмжээгээрээ өргөжих, бас ашигласнаараа төлөх гэсэн шинэ боломжууд нээгдэж байна. Энэ зах зээлд хамгийн эхэлж Amazon.com орсон ба өөрийн S3, EC2, SimpleDB зэрэг сонирхолтой үйлчилгээнүүдийг маш боломжийн үнээр өгч байгаа. Харин сүүлд Google өөрийн AppEngine гэж үйлчилгээгээ эхлүүлсэн бөгөөд та python хэл мэддэг бол Google-ийн дэд бүтэц дээр суурилсан хүчирхэг систем байгуулах боломжийг олгож байна. Товчхондоо бол иймэрхүү, гэхдээ нарийн судалбал их юм байна лээ.

Цаашид яах вэ. Өнөөдөр cloud computing нь шинэ зүйл байхаа больсон, маш олон компаниуд ашиглаад эхэлчихсэн. Цаашид ч хүчээ авах хандлагатай. Эхний хөрөнгө оруулалт бага, бас үйл ажиллагааны зардалд хамаагүй хэмнэлттэй. Нэг төхөөрөмж авчихаад нөгөөх нь ажиллаж л байдаг, хэр хэмжээнд ашиглаад байгаа нь мэдэгдэхгүй. Харин cloud дээр өмнө хэлж байсанчлан шаардлагатай үедээ хүссэн хэмжээгээрээ авч хэрэглээд, хэрэггүй үедээ буцаагаад л өгчихнө. Бас дээрээс нь системийн администратор гэдэг хүн бараг шаардлагагүй гээд олон асуудлаас шинэхэн бизнесүүдийг салгаж байна. Ирээдүйд зөвхөн өндөр чадвартай мэргэжилтнүүд үлдэж харин доод болон дунд түвшний мэргэжилтнүүд "лааз өшиглөх" магадлалтай болоод байна. Цахилгаан анх үүсч байхад компани бүр цахилгаанчин, цахилгааны менежер гэдэг хүнтэй, тэд нь маш том байр суурь эзэлж, бүр дээд түвшний удирдлагад хүртэл ордог байсан түүх бий. Харин тэд ажлаа хэтэрхий сайн хийснээс болоод цахилгаан өнөөдрийн хэмжээнд хөгжиж, тийм мэргэжил устаж үгүй болсон. Ер нь мэдээллийн технологийн ирээдүйг олон хүмүүс бас ингэж л хардаг. Би ч бас ....

Amazon.com дээрээс захиалга хийх зөвлөлгөө

Хэрхэн мэдээллийн технологийн ном сонгох зөвлөлгөө бичсэн чинь нэгэн уншигч маань хэрхэн Amazon.com дээрээс худалдаа хийдэг талаараа зөвлөлгөө өгөхийг хүссэн байсан өөрийн туршлагаас хуваалцахаар шийдлээ. Гадны улсуудаар явах боломж гарвал миний хийдэг ажил бол номын дэлгүүр хэсч мэргэжлийн ном худалдаж авах. Хоол авч идэхгүй өлсөн байж л ном худалдаж авдаг юм. Тэгээд үүнээсээ болоод муу зан сурсан нь цаасан ном унших, тэр тусмаа чанартай, багагүй үнэтэй хэвлэлүүдийг унших дуртай болсон. Он гарснаас хойш хэрхэн интернэтээр ном захиалж унших талаар бага сага судалгаа хийсний үндсэн дээр тодорхой дүгнэлтэнд хүрч, туршлага суугаад байна.

Хэдэн хүнээс асуусан чинь шууд Amazon.com-р хүргэлтийг нь хийлгэчихэж болдог гэхдээ сар орчим хүлээдэг, бас хааяа илүү уддаг бас алга болох тохиолдол гардаг гэлээ. Арай гэж хэдэн төгрөг олчихоод түүнийгээ алдахыг хүсэх хэн байх вэ дээ. Би өөрөө их яаруу хүн болохоор сар орчим хүлээнэ гэхээр нэг л болдоггүй. Сүүлийн сонголтондоо энэ аргыг үлдээлээ. Ахиад жоохон судалж үзсэн чинь Америкаас наашаа карго үйлчилгээ үзүүлдэг газрууд нэлээн олон байдаг бололтой. Өмнө нь найз маань үйлчлүүлж байсан гээд ari_cargo@hotmail.com хаягийг өгөхөөр нь харилцаж үзсэн чинь кг нь 8$ (одоо 9 болсон) гэхээр нь их боломжийн санагдлаа. Бас наашаа ирэх хугацаа нь 7 хоног (хувийн туршлагаас үүнээс хэтэрч байсангүй). Хамгийн гол нь Amazon.com нь АНУ дотроо хугацаа нь урт боловч үнэгүй хүргэлтийг санал болгодог бас найдвартай байдаг юм шиг санагдсан. Үнэгүй хүргэлт хийлгэхэд 10 хоног орчим хүлээнэ, дараа нь 7 хоног. Нийтдээ 20 хүрэхгүй хоног хүлээгээд ямар нэг алдагдалгүй бараагаа хүлээгээд авчихна. Үнийн хувьд сүртэй ялгаа байхгүй, арай хямд юм шиг санагдсан. Уншигч та ч мөн адил өөрийн туршлагаас хуваалцаач.

Мэдээллийн технологийн ном хэрхэн сонгох вэ

Өнөөдөр хальт энэ тэрүүгээр хэсч яваан нэгэн залуу хэрхэн ном сонгох талаар зөвлөлгөө өгөхийг хүссэн байхыг олж уншлаа. Тэр залуу мэдээллийн технологиор сурдаг ба Amazon.com дээрээс ном захиалан унших хүсэлтэй байгаа боловч ямар ном сонгохоо мэдэхгүй байгаа бололтой. Сүүлийн хэдэн жилийн туршид цөөнгүй тооны ном уншиж, тодорхой хэмжээний туршлага хуримтлуулсан тул энэхүү туршлагаасаа хуваалцахаар шийдлээ.

Ямар нэг бараа үйлчилгээ авах гэж байгаа хүн юуны өмнө өөрөө юу хүсч байгаа тодорхойлох хэрэгтэй болдог. Номон дээр бас нэг шалгуур байдаг нь тэрхүү сэдвийнхээ талаар хэр зэрэг мэдлэгтэй гэдгээ бас дүгнэх хэрэгтэй болдог. Хэрэв та ямар нэг сэдвээр төдийлөн сайн мэдэхгүй бол O'Reilly-н In a nutshell эсвэл Cookbook гэсэн номнуудын уншаад ойлгохгүй л болов уу. Гэхдээ та өөрийгөө дутуу үнэлбэл нуршуу бас мэддэг зүйлээ уншиж байтал ном унших сонирхол чинь буурч, хүссэн мэдээллээ авч чадахгүй байж болох.

Надад ер нь O'Reilly-н номнууд таалагддаг, тэгээд ч номных нь нэрнээс хараад ямархүү түвшний ном бэ гэдгийг нь таах боломжтой байдаг. Хэрэв Learning .... гэсэн байвал анхлан сурагчдад бүр 0-с эхэлсэн дэлгэрэнгүй гарын авлага гэсэн үг, Programming ... гэсэн байвал тухайн хэлний эсвэл технологийн талаар тодорхой мэдлэгтэй хүмүүст зориулсан дэлгэрэнгүй гарын авлага, ... Cookbook гэсэн байвал танаас тодорхой хэмжээний мэдлэг шаардах ба тодорхой тооны асуудлыг шийдэх жор өгдөг, In a nutshell болохоор танаас нэлээн сайн ойлголт шаардах ба лавлаж харах зориулалттай, ямар нэг заавар эсвэл гарын авлага биш. За тэгээд Using ... гэвэл ямар нэг зүйлийг ашиглах талаар дэлгэрэнгүй, давгүй сайн гарын авлага, харин сүүлийн үед The Missing Manual гээд цуврал гарсан нь их таалагдсан. Энд бусад номнууд дээр төдийлөн байхгүй, хүмүүст хамгийн их хэрэгтэй зүйлсийг маш дэлгэрэнгүй гарын авлага болгож өгсөн байсан. Яг одоо санаж байгаа нь энэ хэд байна, та ч бас санаа оруулаарай. Нэрэндээ дээрх байхгүй номны танилцуулгыг уншихаас өөр арга байхгүй дээ.

Сүүлийн үед Apress, No Starch Press давгүй номнууд гаргадаг болсон байна лээ. Гэхдээ хараад байхнээ O'Reilly ашиг олон ангилахгүй харин ямар нэг зүйлийн эхлэлийг нэлээн сайн тавьж өгөхийг зорьж байх шиг санагдсан. No Starch Press нэлээн хүчээ аваад байгаа шүү. Addison Wesley болохоор илүү шинжлэх ухаан талаас нь илүү гүн гүнзгий зүйлс бичээд байх шиг санагдсан. Ер нь Addison Wesley-ийн ном тийм ч их уншиж байгаагүй бололтой. Wrox press гээд байгаа тэр нь бас хэд хэдэн ангилж гаргаад байх шиг. Pro to Pro гэхээрээ илүү мэргэжлийн, гүнзгий түвшинд байх шиг, гэхдээ л In a nutshell эсвэл Cookbook-г бодвол амархан ойлгогдохоор. Сүүлийн үед ихэвчлэн O'Reilly болон No Starch Press-ийн номнууд уншаад бас унших дуртай болоод байгаа. Бас for Dummies гээд ном байна, энэ болохоор энгийн хүнд ойлгомжтой байхаар бичсэн болохоор мэргэжлийн чиглэлээр суралцаж байгаа хүн уншвал нойр хүрэх аюултай, гэхдээ л 0-с эхэлж байгаа бол уншчихад илүүдэхгүй болов уу. Миний блогийн зочин та бүхэн ч гэсэн өөрийн туршлагаасаа хуваалцаач, энд зөвхөн миний л бодол, миний л туршлага юм шүү.

Amazon.com дээрээс юм сонгоход хялбар бас хэцүү. Таны сонирхож буй зүйлсийн тань талаар маш дэлгэрэнгүй мэдээллийг үзүүлнэ. Жишээ нь энэ номыг үзчихээд хэд нь худалдаж авсан, уншигчдын үнэлгээ бас сэтгэгдлүүд. Эдгээрээс нэлээн мэдээлэл авч болно. Хэцүү зүйл нь яг ижил төрлийн ном санал болгоод толгой эргүүлээд, сонголт хийхэд хэцүү болгоод байдаг талтай. Сүүлийн үед ч нэлээн туршлага суугаад байгаа шөө.

Web 2.0 ба хүний нийгэм

Хуульч Тэмүүжингийн "Үгс ..." гэх номыг саяхан нэгэн найзаасаа аваад өдөрт нэг нийтлэлийг нь уншаад бараг дуусч байна. Монголын нийгмийн амьдрал, болж буй үзэгдлүүдийн талаар жишээ иш үгээр егөөдөн өгүүлэх энэ ном амьдрал, нийгмийг үзэх миний үзлээс өөрөөр бичиж басхүү аливаа юмыг арай өөрөөр харах боломж олгож байгаа нь надад их таалагдсан. Номыг уншаад элдвийг бодож суухад интернэт бидний нийгэм, хувь хүний зан төлөвшилд хэрхэн нөлөөлдөг талаар уншсан минь санаанд орж та бүхэнтай хуваалцмаар санагдсан нь энэ.

Мэдээллийн технологи нь хүмүүс бидэнд аливаа юмыг хийх маш өргөн боломжийг олгож энэ нь бизнес, хүмүүсийн харилцаанд хүчтэй нөлөө үзүүлсээр байна. Өмнө нь бид мэдээлэл хайхдаа бараг бүх хуудас руу шагайж үздэг байсан бол одоо хэдхэн түлхүүр үг ашиглаад хайгаад олно. Юм хайх хоорондоо та өөр төрлийн мэдээлэл авах боломж хумигдаж байна. Энэ нь бүр хөгжөөд таны хайлтнаас таны юу сонирходог, ямар хүн болохыг тань тааж болохоос гадна таны сонирхолд нийцсэн зүйлийг санал болгоход ашиглаж байна. Google дээр та өөрийн хаягийг бүртгүүлээд нэвтэрч ороод хайсан бүгдийг тань Google хадгалж аваад дараа дараагийн хайлтанд ашиглана. Amazon.com бүр гайхалтай та нэвтэрч орсон ороогүй хамаа байхгүй таны хийсэн бүх үйлдлийг тань бүртгэж аваад таны хайгаад буй эсвэл холбогдолтой зүйлсийг санал болгохдоо ашиглана. За та тэгээд бараг бүх юмыг нь авмаар санагдана. Худалдаа хийсний дараа араас байнга захидал шийднэ, эндээ бас л миний сонирхолд нийцсэн зүйлсийг санал болгоно. Бас болоогүй өөртэйгөө ижил үзэл бодолтой, ижил юм сонирходог хүмүүстэй уулзах учрах ганц боломж нь ямар нэг дугуйлан эсвэл клуб байсан бол одоо арай л ондоо. Та өөрийгөө цор ганц, хосгүй эсвэл хэний ч сонирходоггүй зүйлийг сонирходог гэж боддог болно, гэхдээ та эндүүрч байна. Зүгээр л та өөртэйгөө ижил хүнийг олж чадахгүй л байсан байх. Харин одоо та хэсэгхэн хайлт хийхэд л хангалттай, "you are not alone" :). Юм хөгжөөд би өөрт хэрэгтэй зүйлсээ илүү богино хугацаанд илүү хялбар олох боломжтой болж байгаа нь сайн хэрэг. Гэвч ...

Сүүлийн жилүүдэд эрдэмтэд технологийн дэвшил нь бидний нийгэмд үзүүлэх нөлөөлллийг судалж зарим нэг дүгнэлтүүдийг хийсээр байна. Хамгийн энгийн хамгийн түгээмэлүүд нь мэдээллийн технологи, цахим шуудан, чат нь хүмүүсийн хоорондын халуун дулаан харилцааг хүйтрүүлж байна, хүн хүнтэйгээ харьцах, ойлголцох чадварыг алдагдуулж байна, зожигруулж байна гээд тоочвол дуусахгүй. Бас нэгэн сонирхолтой судалгаагаар хүмүүст сонирхлынх нь дагуу мэдээллийг гаргаж өгөх нь хэдийгээр тухайн хүний цагийг хэмнэх гээд сайн нөлөө их боловч тухайн хүнийг хэт өөрийн үзэлд итгэх эсвэл нэг зүйлд хэт автах гэх мэт сөрөг нөлөө үзүүлдэг болох нь тогтоогдсон байна. Ижил төрлийн хүмүүсээ хялбар хайж олох боломжтой байх нь энэ хандлагыг улам лавшруулна.

За дүгнэлтийг нь бичих гэсэн чинь нэг л болдоггүй ээ. Орхихоос

Даяаршлын нэг жишээ

Саяхан Amazon.com дээрээс Nokia N810 гэдэг интернэтийн төхөөрөмжийг захиалан авлаа. Уржнан Испанид явж байхад Nokia энэхүү төхөөрөмжийнхөө эхний хувилбар болох N770 хувилбарыг гаргасан байхыг харж байсан, бас ноднин Англид N800 хувилбарыг зээлээр авч хэд хоног ашиглаж үзсэн юм. Энэхүү төхөөрөмж нь линукс цөм болон GNOME-н бичил хувилбарыг багтаасан, интернэтэд ажиллахад шаардлагатай бүхий л програмтай, нэмэлт програм суулгах бүр өөрөө бичих боломжтой, ихэнх програм хангамж нь нээлттэй эхийнх гэдгээрээ миний сонирхлыг татаад байсан юм. Гэхдээ энэхүү төхөөрөмжийн талаар бус харин даяаршлын нэг жишээ болгох гэсэн юм.

Энэхүү төхөөрөмжийг Amazon.com дээрээс захиалан АНУ-с авсан, гэвч эх бие нь Солонгос, гэр нь Турк, машины тавиур нь Герман, машины тавиурын суурь, чихэвч, зай хураагуур, цэнэглэгч зэрэг нь Хятад улсуудад үйлдвэрлэсэн байсан ба харин гарын авлагыг нь Мексикт хэвлэсэн байх юм. Даяаршил нь дэлхийн улс орнуудын хоорон дох өрсөлдөөнийг эрчимжүүлснээр үйлдвэрлэгчид хамгийн хямд өртгөөр бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэх арга замыг эрэлхийлэх болсон. Ингээд мэдээж N810 маягийн бүтээгдэхүүнүүд үйлдвэрлэгдэж, хэрэглэгчид илүү хямд, басхүү өндөр чанартай бүтээгдэхүүн ашиглах боломж нээгдсэн гэж хэлж болно. Анх их гайхсан шүү.